ਆਮਲਾ ਅਤੇ ਮੋਰਿੰਗਾ ਪੇਂਡੂ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ : ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 27 ਸਤੰਬਰ (ਵਿਸ਼ਵ ਵਾਰਤਾ) ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ‘ਮਨ ਕੀ ਬਾਤ’ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੌਰਾਨ ਆਮਲਾ ਅਤੇ ਮੋਰਿੰਗਾ (ਸਹੰਜਨਾ) ਦੀ ਵਧਦੀ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਮਹੱਤਤਾ ‘ਤੇ ਚਾਨਣਾ ਪਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਇਹ ਰਵਾਇਤੀ ਉਤਪਾਦ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਨਵੇਂ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੁਪੋਸ਼ਣ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਮਲਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਅਚਾਰ, ਮੁਰੱਬੇ, ਜੂਸ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਚਯਵਨਪ੍ਰਾਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਤੱਤ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਹੁਣ ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਉੱਦਮੀਆਂ ਲਈ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਨਵੇਂ ਰਾਹ ਖੋਲ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਤਾਪਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਆਮਲਾ ਵਿਚਕਾਰ ਡੂੰਘੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ‘ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਇੱਕ ਉਤਪਾਦ’ (ODOP) ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਰਾਹੀਂ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਰਾਹੀਂ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 100 ਸਥਾਨਕ ਇਕਾਈਆਂ ਆਮਲੇ ਦੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ (ਸੰਸਾਧਨ) ਵਿੱਚ ਲੱਗੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਸਵੈ-ਸਹਾਇਤਾ ਸਮੂਹ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਦੇਵਗੜ੍ਹ ਕਮਾਸੀ ਪਿੰਡ ਦਾ ‘ਸਾਵਿਤਰੀ ਫੂਲੇ ਸਵੈ-ਸਹਾਇਤਾ ਸਮੂਹ’ ਆਮਲਾ ਕੈਂਡੀ, ਮੁਰੱਬਾ ਅਤੇ ਜੂਸ ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਦੱਸਿਆ, “ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੱਕ ਵਧੀਆ ਪਹੁੰਚ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿੰਧਿਆਵਾਸਿਨੀ ਸਵੈ-ਸਹਾਇਤਾ ਸਮੂਹ ਆਮਲੇ ਦਾ ਅਚਾਰ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਚੂਰਨ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਮਸ਼ੀਨਰੀ, ਕਰਜ਼ੇ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਵਪਾਰਕ ਮੇਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਦੇ ਮੌਕੇ ਮਿਲੇ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਮਾਈ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।”
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਿਲੱਖਣ ਫਲ, ਰਵਾਇਤੀ ਕਲਾਵਾਂ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹੁਨਰ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ODOP ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਇਨ੍ਹਾਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ‘ਵੋਕਲ ਫਾਰ ਲੋਕਲ’ (ਸਥਾਨਕ ਲਈ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ) ਦੀ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਨਿਰਭਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਟੀਚੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ‘ਵੋਕਲ ਫਾਰ ਲੋਕਲ’ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇ ਖੇਤਰ ਗੁਜਰਾਤ ਨੇ ‘ਵੰਗੀ ਸਪਰਧਾ’ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਮੁਕਾਬਲਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਜਰੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਥਾਨਕ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਤੋਂ ਬਣੇ ਪਕਵਾਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਕੀਤੀ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ।
ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੋਸ਼ਣ-ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੂੰ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਿਜ਼ੋਰਮ ਨੇ ਪੋਸ਼ਣ ਵਾਟਿਕਾ (ਪੋਸ਼ਣ ਬਾਗ) ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਅਤੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮੂਹਿਕ ਮੁਹਿੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਡਿਜੀਟਲ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦੇ ਪੂਰਕ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਲਗਭਗ ਨੌਂ ਕਰੋੜ ਲਾਭਪਾਤਰੀ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ, ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਦੀ ਬਿਹਤਰ ਦੇਖਭਾਲ ਸੰਭਵ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਂਵਲਾ ਅਤੇ ਮੋਰਿੰਗਾ ਵਰਗੇ ਕਿਫਾਇਤੀ, ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਉਗਾਏ ਗਏ ਸੁਪਰਫੂਡ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਕੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਕੁਪੋਸ਼ਣ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਕਤ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨਿਰੰਤਰ ਯਤਨਾਂ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ।
