FSSAI ਨੇ ‘ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ’ ਹੋਣ ਦੇ ਖਦਸ਼ੇ ਕਾਰਨ ਨੀਲਗਿਰੀ ਆਇਲ ਅਤੇ ਐਕਵਾਗ੍ਰੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਨੂੰ Products ਵਾਪਸ ਮੰਗਵਾਉਣ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 12 ਸਤੰਬਰ (ਵਿਸ਼ਵ ਵਾਰਤਾ) ਫੂਡ ਸੇਫਟੀ ਐਂਡ ਸਟੈਂਡਰਡਜ਼ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ ਇੰਡੀਆ (FSSAI) ਨੇ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸਨੇ ‘ਨੀਲਗਿਰੀ ਆਇਲ ਐਂਡ ਅਲਾਇਡ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼’ ਅਤੇ ‘ਐਕਵਾਗ੍ਰੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ’ ਦੇ ਦੋ ਖੁਰਾਕੀ ਉਤਪਾਦਾਂ(Products) ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਵਾਪਸ ਮੰਗਵਾਉਣ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਹ ਕਦਮ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਟੈਸਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਾਏ ਜਾਣ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਾ ਕਰਨ ਕਾਰਨ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵਾਪਸੀ (ਰੀਕਾਲ) ਲਈ ਜਾਰੀ ਦੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨੋਟਿਸਾਂ ਵਿੱਚ, ਖੁਰਾਕ ਰੈਗੂਲੇਟਰ ਨੇ ‘ਨੀਲਗਿਰੀ ਆਇਲ ਐਂਡ ਅਲਾਇਡ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼’ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਉਤਪਾਦ ‘ਸ਼ਾਲੀਮਾਰਜ਼ ਸ਼ੈੱਫ – ਧਨੀਆ ਪਾਊਡਰ’ (Coriander Powder) ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਮੰਗਵਾਉਣ ਅਤੇ ‘ਐਕਵਾਗ੍ਰੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ’ ਨੂੰ ‘ਕੈਰਾਜੀਨਨ’ (Carrageenan) ਨੂੰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਹਟਾਉਣ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
FSSAI ਅਨੁਸਾਰ, ‘ਫੂਡ ਸੇਫਟੀ ਐਂਡ ਸਟੈਂਡਰਡਜ਼ (FSS) ਐਕਟ, 2006’ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਤਹਿਤ ‘ਨੀਲਗਿਰੀ ਆਇਲ ਐਂਡ ਅਲਾਇਡ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼’ ਦੇ ਅਹਾਤੇ ਤੋਂ ‘ਸ਼ਾਲੀਮਾਰਜ਼ ਸ਼ੈੱਫ’ ਧਨੀਆ ਪਾਊਡਰ ਦਾ ਇੱਕ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਨਮੂਨਾ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਮੂਨਾ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ (pesticide residues) ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਅਸੰਤੋਸ਼ਜਨਕ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਹ ਸੰਬੰਧਿਤ ਖੁਰਾਕ ਉਤਪਾਦ ਅਤੇ ਗੰਦਗੀ (contaminant) ਸੰਬੰਧੀ ਨਿਯਮਾਂ ਤਹਿਤ ਨਿਰਧਾਰਤ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ‘ਤੇ ਖਰਾ ਨਹੀਂ ਉਤਰਿਆ।
ਫੂਡ ਐਨਾਲਿਸਟ ਨੇ ਨਮੂਨੇ ਨੂੰ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਫੂਡ ਬਿਜ਼ਨਸ ਆਪਰੇਟਰ (FBO) ਦੀ ਅਪੀਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੂਜੇ ਨਮੂਨੇ ਨੂੰ ਮੁੜ-ਜਾਂਚ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। ਰੈਗੂਲੇਟਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੁੜ-ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਤਪਾਦ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ (pesticide residues) ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ‘ਤੇ ਖਰਾ ਨਹੀਂ ਉਤਰਿਆ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਉਤਪਾਦ ਦੇ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੋਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ।
ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, FSSAI ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ‘ਐਕਵਾਗ੍ਰੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ’ (Aquagri Processing Pvt Ltd) ਤੋਂ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ‘ਕੈਰਾਜੀਨਨ’ (carrageenan) ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਵਿੱਚ ਕੈਡਮੀਅਮ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸੀਮਾ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਾਈ ਗਈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫੂਡ ਐਨਾਲਿਸਟ ਨੇ ਉਤਪਾਦ ਨੂੰ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਕੰਪਨੀ ਵੱਲੋਂ ਅਪੀਲ ਕਰਨ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਮੂਨੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਇੱਕ ‘ਰੈਫਰਲ ਫੂਡ ਲੈਬਾਰਟਰੀ’ ਦੁਆਰਾ ਦੁਬਾਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ; ਇਸ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਨੇ ਵੀ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਿਆ ਕਿ FSS ਐਕਟ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਤਹਿਤ ਉਤਪਾਦ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸੀ।
FSSAI ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਉਤਪਾਦ ਲਾਗੂ ਭੋਜਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਕੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਰੈਗੂਲੇਟਰ ਨੇ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਵਾਪਸ ਮੰਗਵਾਉਣ ਅਤੇ ‘ਫੂਡ ਸੇਫਟੀ ਐਂਡ ਸਟੈਂਡਰਡਜ਼ (ਫੂਡ ਰੀਕਾਲ ਪ੍ਰੋਸੀਜਰ) ਰੈਗੂਲੇਸ਼ਨਜ਼, 2017’ ਤਹਿਤ ਲਾਜ਼ਮੀ ਸਾਰੇ ਉਪਾਅ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ।
