IRDAI ਨੇ 88 ਸਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਪਾਲਿਸੀ ਗਲਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵੇਚਣ ‘ਤੇ Canara HSBC Life ‘ਤੇ ਲਗਾਇਆ 1 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 12ਸਤੰਬਰ (ਵਿਸ਼ਵ ਵਾਰਤਾ) ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਐਂਡ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ ਇੰਡੀਆ (IRDAI) ਨੇ ਇੱਕ 88 ਸਾਲਾ ਗਾਹਕ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਬੀਮਾ ਪਾਲਿਸੀ ਗਲਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵੇਚਣ (mis-selling) ਲਈ Canara HSBC Life Insurance Company Limited ‘ਤੇ 1 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਇਆ ਹੈ।
ਰੈਗੂਲੇਟਰ ਨੇ ‘ਡਿਫਰਡ ਐਨਿਊਟੀ ਪਾਲਿਸੀ’ (deferred annuity policy) ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਖਾਮੀਆਂ ਪਾਈਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਪਾਦ ਦੀ ਅਨੁਕੂਲਤਾ, ਗਾਹਕ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ (solicitation), ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਖੁਲਾਸੇ ਅਤੇ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਨਿਯੰਤਰਣ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਮੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਹ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਕਾਰਵਾਈ ਉਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਦੋਂ IRDAI ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਪੋਸਟ ਦਾ ਖੁਦ ਨੋਟਿਸ (suo motu cognizance) ਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਬਜ਼ੁਰਗ ਨਾਗਰਿਕ ਨੂੰ ਪਾਲਿਸੀ ਵੇਚਣ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਪਾਲਿਸੀ ਲਈ 2 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਸਾਲਾਨਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਭਰਨਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਏਜੰਟ, Canara Bank ਰਾਹੀਂ ਵੇਚੀ ਗਈ ਸੀ। ਪਾਲਿਸੀ ਦੇ ਤਹਿਤ ਗਾਹਕ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ‘ਐਨਿਊਟੈਂਟ’ (ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ) ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ, IRDAI ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਉਤਪਾਦ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 30 ਤੋਂ 80 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪਾਲਿਸੀ ਵੇਚਣ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵਕ (ਖਰੀਦਦਾਰ) ਦੀ ਉਮਰ 88 ਸਾਲ ਸੀ।
ਰੈਗੂਲੇਟਰ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀ ਗਾਹਕ ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦ ਦੀ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਦਾ ਢੁਕਵਾਂ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੀ ਸੀ, ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਉਸਦੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਦੇ ਬੋਝ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ।
IRDAI ਨੇ ਵਿਕਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਮੀਆਂ ਦੀ ਵੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤਸਦੀਕ ਕਾਲ (verification call), ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਫਾਰਮ ਅਤੇ ਪਾਲਿਸੀ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦੇ ਖੁਲਾਸੇ ਵਿੱਚ ਕਮੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਲਾਭਾਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ (benefit illustration) ਵਿੱਚ ਪਾਲਿਸੀਧਾਰਕ ਵੱਲੋਂ ਤਸਦੀਕਯੋਗ ਸਹਿਮਤੀ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਅਤੇ ਵਿਕਰੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਗਾਹਕ ਨੂੰ ‘ਗਾਹਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸ਼ੀਟ’ (Customer Information Sheet) ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਫਾਰਮ ਵੀ ਮੁਹੱਈਆ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਸਨ।
ਰੈਗੂਲੇਟਰ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪਾਲਿਸੀ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਵਸੂਲ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਵੀ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਭੁਗਤਾਨ ਦੀ ਮਿਆਦ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਸਤਾਵਕ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕੀ ਨਤੀਜੇ ਹੋਣਗੇ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਗਾਹਕ ਨੂੰ ਢੁਕਵੇਂ ਢੰਗ ਇਸ ਨਾਲ ਬੀਮਾ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵੀਨਤਾ, ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ੀ ਵਾਲੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ, ਬਿਹਤਰ ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਗਾਹਕਾਂ ਦੇ ਬਿਹਤਰ ਅਨੁਭਵ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
